1.
Żarówka żarowa (lampa żarowa)
Wynalazek Thomasa
Edisona- element świecący to rozgrzany do wysokiej temperatury
przewód umieszczony w szklanej bańce. Średni czas pracy to ok. 1000
godzin. Tradycyjne żarówki wykonane są jako lampy próżniowe, dając
przyjemne, ciepłe światło.
Przykładowy
podział żarówek:
- próżniowa
- kryptonowa
- halogenowe:
sieciowa i niskonapięciowa
- specjalna
Zwykłe
żarówki sprawdzają się w pomieszczeniach, w których często włącza się
i wyłącza światło, np. toaleta, korytarz
2.
Halogen
Halogen należy do grupy
żarowych źródeł światła. Posiadają znacznie mniejszy żarnik dzięki
czemu istnieje szereg halogenów wyposażonych już w reflektory. Dają
bielsze światło niż żarówki i są od nich trwalsze. Niewątpliwą zaletą
halogenu to: małe gabaryty, dostępność wersji zarówno na niskie
napięcie jak i na napięcie sieciowe (np. 12V, 230V), bardzo bogaty
wybór oprawek i opraw oświetleniowych dla nich przeznaczonych,
możliwość łatwego ściemniania.
Należy pamiętać, że bańka
halogenu rozgrzewa się znacznie bardziej niż żarówki. Dlatego nie
możemy w miejsce żarówki zastosować halogenu o tej samej mocy. Oprawa
oświetleniowa może tego nie wytrzymać. Powinniśmy zastosować halogen
przynajmniej o jeden stopień mocy mniejszy (np. jeśli lampa jest
przeznaczona na żarówki o dopuszczalnej mocy 60W, to można w niej
zastosować halogen 40W.)
Przy montażu halogenu
trzeba uważać, aby na bańce nie pozostawić śladów palców.
Halogen
niskonapięciowy bez reflektora przeznaczony jest do oświetlenia
miejscowego i dekoracyjnego. Stosowany jest np. w lampkach
biurkowych, żyrandolach, kinkietach itd.
Halogen
niskonapięciowy z reflektorem- Reflektor skierowany w stronę
oświetlanego przedmiotu odbija nie tylko światło, ale również ciepło
wytwarzane przez żarnik. Reflektor aluminiowy odbija 100% światła i
95% ciepła. Aby zapobiec nadmiernemu nagrzewaniu się oświetlanych
przedmiotów, produkowane są halogeny o specjalnej konstrukcji-
reflektory dichroiczne. Przepuszczają one około 66% ciepła do tyłu. W
stronę obiektu odbijają 33% ciepła i 95% światła.
Halogeny dichroiczne
stosuje się np. w sufitach podwieszanych jako oczka halogenowe.
Stosując ten rodzaj halogenu należy pamiętać, o jego właściwościach i
dlatego trzeba zapewnić mu cyrkulację powietrza. W innym przypadku,
kiedy oczko halogenowe będzie zapuszkowane i obłożone np. watą
mineralną wytwarzane ciepło nie będzie miało ujścia, co diametralnie
skróci jego żywotność.
Minimalna odległość
między halogenem z reflektorem a oświetlanym przedmiotem powinna
wynosić ok 0,5 m.
Halogen sieciowy bez
odbłyśnika, z mocowaniem jak tradycyjna żarówka żarowa. Halogen
na gwint E14 lub E27 może zastąpić żarówkę lub "świeczkę" z
małym gwintem E14 lub tradycyjną z E27.
Decydując się na halogen
należy mieć na uwadze wytwarzanie przez niego dużej ilości ciepła.
3.
Świetlówka (energooszczędna
lampa fluorescencyjna)
Lampa elektryczna pokryta
od wewnątrz luminoforem wypełniona parami rtęci i argonu. Źródłem
świecenia jest promieniowanie widzialne emitowane przez warstwę
luminoforu, który pokrywa wewnętrzną powierzchnię rury.
Świetlówki można stosować
w miejsce tradycyjnych żarówek. Na rynku istnieją różne typy
świetlówek: rury, kołowe, kompaktowe, U kształtne.
Świetlówki cechuje
znacznie dłuższy czas działania od tradycyjnych żarówek- wystarczą
nawet na 10 lat intensywnego lecz odpowiedniego użytkowania. Trzeba
bowiem pamiętać, że są mało odporne na częste włączanie i wyłączanie.
Żarówki energooszczędne
nie mogą być wyrzucane razem z innymi śmieciami, ponieważ zawierają
rtęć. Przy zakupie nowej świetlówki sprzedawca jest zobowiązany
przyjąć od nas zużytą- trafi ona do specjalnego punktu
utylizacyjnego.
Świetlówka
kompaktowa-najczęściej litery „U” lub spirali, zaletą są
jej małe gabaryty, posiadają zintegrowany układ zapłonowy lub też
wymagają opraw z takim układem. Żywotność takiej żarówki mieści się w
granicach 6 tys.- 15 tys. godz. Warto pamiętać, że takich świetlówek
nie należy stosować w oprawach zamkniętych, gdyż to znacząco skraca
jej żywotność.
4.
LED (diody)
Źródłem światła są tu
przemiany energetyczne na poziomie atomowym zachodzące w
półprzewodnikach (np. węglik) krzemu. Dzięki specjalnym własnościom
półprzewodników, wzbudzone przez prąd elektryczny atomy zachowują się
w sposób, który powoduje wydzielanie światła.
Diody są źródłami światła
o wysokiej wydajności, ale emitują światło jednobarwne- zielone,
niebieskie, czerwone. Kolor zależy od napięcia prądu, którym
wzbudzana jest dioda. Stosowane są przede wszystkim jako oświetlenie
wskaźnikowe (malutkie lampki sygnalizujące stan urządzenia) i
alarmowe. Zaletą tego typu oświetlenia jest to, iż z pewnością nie
poparzą dziecięcych rączek, ponieważ nigdy nie nagrzewają się podczas
pracy. Także zasilanie nie stanowi zagrożenia. By świecić, lampki
potrzebują tylko 10 V.
5.
Przykłady niektórych źródeł światła
G9 :
Mówią, że
to najmniejsza i najjaśniejsza żarówka halogenowa na świecie,
zasilana napięciem sieciowym z filtrem UV. Posiada możliwość
ściemniania. Średnia trwałość – 2000 godzin.
G23 :
Świetlówka
kompaktowa niezintegrowana charakteryzująca się dłuższą trwałością i
mniejszym zużyciem energii sięgającym nawet 80% w stosunku do
konwencjonalnych żarówek, a także pięciokrotnie mniejszą emisją
ciepła. Niewątpliwą zaletą tej świetlówki jest bardzo dobre oddawanie
barw jak i stały w czasie strumień świetlny.
PLL 2G11
:
Fluorescencyjne rurki z trzonkiem 2G11. Oszczędność energii
elektrycznej. Wymaga urządzenia stabilizacyjno- zapłonowego. Trwałość
: 6000 godzin. |
